Giá dầu tăng vọt lên mức $100/thùng và thị trường việc làm suy yếu đang làm dấy lên lo ngại về tình trạng stagflation kiểu thập niên 1970 đối với nền kinh tế Mỹ.
Bối cảnh thị trường và giá dầu
Giá dầu Brent đã chạm mốc $100/thùng vào tháng 3 năm 2026, mức tăng này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang tại Trung Đông. Các chuyên gia lo ngại rằng nếu tình hình xung đột kéo dài, giá dầu sẽ duy trì ở mức cao, gây áp lực lạm phát lên nền kinh tế toàn cầu.
- Giá dầu thô Mỹ tăng khoảng 8.5% so với mức trước đó.
- Lo ngại về việc chặn lối qua eo biển Hormuz làm gián đoạn nguồn cung năng lượng.
Dấu hiệu suy yếu của nền kinh tế
Thị trường lao động Mỹ đang cho thấy những dấu hiệu bất ổn rõ rệt sau khi dữ liệu mới nhất được công bố. Số lượng việc làm bị cắt giảm trong tháng 2 đã đạt mức 92,000 vị trí, đẩy tỷ lệ thất nghiệp lên 4.4%.
- Tăng trưởng việc làm toàn năm 2025 chỉ đạt 116,000, thấp hơn so với kỳ vọng.
- Lạm phát cốt lõi (core inflation) vẫn duy trì ở mức 3%, cao hơn mục tiêu của Fed là 2%.
Lo ngại về Stagflation
Các nhà kinh tế và chiến lược gia thị trường đang cảnh báo về nguy cơ stagflation, một tình trạng kết hợp giữa lạm phát cao và tăng trưởng chậm. Erik Norland từ CME Group cho rằng có nhiều áp lực lạm phát cùng lúc như thâm hụt ngân sách và chính sách nới lỏng của ngân hàng trung ương.
- Ed Yardeni đã nâng xác suất xảy ra stagflation kiểu thập niên 1970 lên 35%.
- Lãi suất trái phiếu tăng cho thấy nhà đầu tư đang định giá rủi ro lạm phát từ cú sốc giá dầu.
Thách thức đối với Cục Dự trữ Liên bang (Fed)
Cục Dự trữ Liên bang Mỹ đang đứng trước một thế lưỡng nan khó khăn trong việc cân bằng giữa kiểm soát lạm phát và hỗ trợ thị trường lao động. Nếu cú sốc giá dầu kéo dài, Fed có thể bị kẹt giữa nguy cơ lạm phát tăng cao và tỷ lệ thất nghiệp gia tăng.
- Thị trường đang điều chỉnh kỳ vọng về việc cắt giảm lãi suất của Fed.
- Chi phí truyền tải giá năng lượng lên nền kinh tế được cho là tối thiểu, nhưng giá nhiên liệu cao có thể làm trầm trọng thêm lạm phát thực phẩm.