Việc Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời OPEC là một động thái gây chấn động thị trường năng lượng toàn cầu. Sự kiện này làm thay đổi cục diện cung ứng dầu mỏ, nhưng các chuyên gia nhận định quyền lực của nhóm vẫn được duy trì nhờ các yếu tố khác.
Tác động của việc UAE rời OPEC
UAE, mặc dù chỉ là nhà sản xuất dầu cỡ trung bình, nhưng luôn giữ vai trò quan trọng trong các cuộc đàm phán của OPEC. Việc rời đi có những hệ quả đáng kể:
- Tăng sản lượng tiềm năng: Abu Dhabi được dự báo có khả năng tăng sản lượng dầu đáng kể, có thể đạt mức 4-5 triệu thùng/ngày, vượt xa mức trước đây.
- Giảm thị phần toàn cầu: Việc này khiến thị phần toàn cầu của OPEC có khả năng giảm xuống dưới 30% lần đầu tiên, so với hơn 50% vào những năm 1970.
- Lợi thế sản xuất: UAE đã đầu tư lớn để tăng công suất, và việc rời OPEC cho phép nước này khai thác tối đa nguồn lực này.
Quyền lực của OPEC và OPEC+
Mặc dù thị phần giảm, các nhà phân tích nhấn mạnh rằng sức ảnh hưởng của OPEC vẫn được duy trì nhờ các yếu tố khác:
- Nguồn dự trữ dư thừa: Sức mạnh của OPEC vẫn nằm ở khả năng điều chỉnh sản lượng thông qua nguồn dự trữ dư thừa lớn, đặc biệt từ Saudi Arabia.
- Cơ chế vận hành: OPEC và liên minh OPEC+ hoạt động dựa trên hệ thống hạn ngạch sản lượng, nhằm giữ cân bằng thị trường.
- Cơ cấu thị trường mới: Sau khi tính toán, liên minh OPEC (bao gồm cả OPEC+) dự kiến sẽ kiểm soát khoảng 42% thị trường toàn cầu, trong khi các nguồn ngoài OPEC và Mỹ chiếm 58%.
Các yếu tố ảnh hưởng đến giá dầu và thị trường
Thị trường dầu mỏ hiện tại chịu ảnh hưởng bởi nhiều biến số phức tạp, không chỉ giới hạn ở các quyết định của OPEC:
- Rủi ro địa chính trị: Sự gián đoạn tại các tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng như Eo biển Hormuz là yếu tố rủi ro lớn, có thể đẩy giá dầu lên cao hơn.
- Hoạt động xuất khẩu Mỹ: Dữ liệu cho thấy sự gia tăng mạnh mẽ các chuyến tàu chở dầu đi vào và rời các cảng của Mỹ, cho thấy hoạt động thương mại năng lượng vẫn rất sôi động.
- Dự báo giá: Các ngân hàng đầu tư lớn đưa ra nhiều kịch bản giá khác nhau, từ kịch bản ổn định (Brent trung bình $92.50/thùng) đến kịch bản căng thẳng leo thang (Brent trung bình $150/thùng trở lên).
Tóm lại, mặc dù việc UAE rời OPEC làm giảm thị phần chính thức, khả năng điều khiển thị trường của OPEC vẫn được củng cố bởi nguồn dự trữ và các yếu tố địa chính trị toàn cầu.