Nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Nature chỉ ra mối liên hệ bị bỏ qua giữa ô nhiễm nhựa và biến đổi khí hậu, cảnh báo các hạt vi nhựa có thể làm nóng Trái Đất.
Nguồn ô nhiễm và phạm vi nghiên cứu
Vùng rác thải nhựa Thái Bình Dương (Great Pacific Garbage Patch) là một điểm tập trung lớn các mảnh rác thải nhựa, nhưng các hạt vi nhựa và nano nhựa không chỉ đến từ khu vực này. Các hạt siêu nhỏ này có thể được cuốn vào không khí từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm:
- Bãi rác.
- Rác thải ven đường.
- Lốp xe ô tô.
Một nhóm các nhà khoa học đến từ Trung Quốc và Mỹ đã nghiên cứu thành phần và hành vi của các hạt nhựa này, và kết luận rằng chúng đang góp phần làm nóng toàn cầu.
Cơ chế hấp thụ nhiệt của nhựa màu
Các nghiên cứu trước đây thường tập trung vào nguy cơ sức khỏe và môi trường của vi nhựa. Tuy nhiên, báo cáo này đã làm nổi bật một mối liên hệ lâu nay bị bỏ qua giữa ô nhiễm nhựa và biến đổi khí hậu. Các nhà khoa học đã phân tích các hạt vi nhựa (kích thước bằng cục tẩy bút chì hoặc nhỏ hơn) và nano nhựa (nhỏ hơn nhiều so với sợi tóc người).
Điểm đột phá của nghiên cứu nằm ở việc phân tích màu sắc của các hạt nhựa:
- Nhựa màu sắc: Các loại nhựa có màu sắc, đặc biệt là đỏ, vàng, xanh lam và đen, hấp thụ ánh sáng mặt trời mạnh hơn gấp khoảng 75 lần so với nhựa không màu.
- Cơ chế hấp thụ: Các hạt này được mô tả là "hoạt giống như áo phông đen; chúng hấp thụ nhiệt".
- Kích thước: Các hạt nano nhựa, dù rất nhỏ, lại có khả năng hấp thụ ánh sáng mặt trời cao hơn đáng kể so với vi nhựa cùng khối lượng, vì chúng lưu lại trong không khí lâu hơn.
Tác động làm nóng và khuyến nghị khoa học
Các nhà khoa học nhận thấy tác động ròng của các hạt nhựa này là làm nóng hành tinh. Mặc dù tác động này có thể nhỏ ở quy mô toàn cầu, nó không hề không đáng kể:
- So sánh với Carbon đen: Vi nhựa và nano nhựa tạo ra tác động làm nóng tương đương khoảng 16% tác động của carbon đen (bồ hóng), một chất ô nhiễm không khí mạnh.
- Vùng xoáy: Tại các khu vực đại dương có dòng chảy xoáy, như Vùng rác thải Thái Bình Dương, tác động làm nóng có thể vượt qua cả carbon đen.
Các nhà nghiên cứu khuyến nghị rằng các mô hình khí hậu cần được cập nhật dựa trên những phát hiện này để phản ánh chính xác hơn tác động của ô nhiễm nhựa lên khí hậu toàn cầu.