Nghị sĩ Jamie Raskin (Dân chủ) đã công khai yêu cầu bác sĩ Nhà Trắng tiến hành một bài kiểm tra nhận thức toàn diện đối với Tổng thống Donald Trump. Động thái này được đưa ra nhằm phản ánh những lo ngại ngày càng tăng của các nhà lập pháp Dân chủ về tính ổn định và năng lực điều hành của Tổng thống.
Bối cảnh yêu cầu kiểm tra nhận thức
Nghị sĩ Raskin, thành viên cấp cao của Ủy ban Tư pháp Hạ viện, đã gửi thư bày tỏ quan ngại sâu sắc về các phát ngôn công khai của Tổng thống Trump. Những phát ngôn này, theo ông, ngày càng trở nên hỗn loạn, thất thường, và mang tính đe dọa, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Iran.
Ông Raskin đã chỉ ra nhiều ví dụ cụ thể để làm cơ sở cho yêu cầu này, bao gồm:
- Bài đăng ngày Lễ Phục sinh của ông Trump, sử dụng ngôn ngữ tục tĩu và kêu gọi Iran mở eo biển Hormuz.
- Những bình luận của ông dành cho trẻ em về cuộc chiến Iran tại sự kiện Lễ trứng Phục sinh tại Nhà Trắng.
- Tuyên bố rằng “toàn bộ nền văn minh sẽ chết đêm nay” nếu Iran không chấp nhận các điều khoản thỏa thuận của ông.
Cơ sở pháp lý và yêu cầu của Raskin
Trong thư, Raskin nhấn mạnh rằng người dân Mỹ cần sự đảm bảo về năng lực tinh thần của Tổng tư lệnh để thực hiện các nhiệm vụ tối quan trọng của chức vụ. Ông chính thức yêu cầu bác sĩ Nhà Trắng thực hiện đánh giá nhận thức toàn diện, cung cấp kết quả cho Quốc hội và sẵn sàng báo cáo về những phát hiện đó.
Ông Raskin cũng đề cập đến các cơ chế xử lý khủng hoảng chính trị, bao gồm việc viện dẫn Tu chính án 25 (25th Amendment) hoặc luận tội, nhấn mạnh rằng năng lực nhận thức của Tổng thống là mối quan tâm công cộng cấp bách.
Tiền lệ chính trị và sự giám sát của Quốc hội
Theo Raskin, việc yêu cầu kiểm tra nhận thức không phải là hành động đơn lẻ. Ông lập luận rằng các đảng viên Cộng hòa trước đó đã thiết lập tiền lệ tương tự khi tập trung vào khả năng nhận thức của cựu Tổng thống Joe Biden.
Ông chỉ ra rằng cả hai đảng phái (Cộng hòa và Dân chủ) đều công nhận rằng năng lực nhận thức của tổng thống là vấn đề quan trọng và cần được giám sát chặt chẽ của Quốc hội. Điều này được minh chứng qua việc Chủ tịch Ủy ban Giám sát (Oversight Committee) James Comer đã triệu tập bác sĩ Nhà Trắng và lập báo cáo chi tiết về vấn đề này.
