Iran và Chiến thuật Thuế quan của Trump: Tại sao các đe dọa không thành công?
Tổng thống Donald Trump đang sử dụng chiến thuật thuế quan và đe dọa quân sự cực đoan nhắm vào Iran, đặc biệt là việc đe dọa phong tỏa Eo biển Hormuz – tuyến đường vận chuyển dầu mỏ toàn cầu. Tuy nhiên, các chuyên gia phân tích cho rằng những đe dọa này chưa đạt được hiệu quả mong muốn, cho phép Iran duy trì đòn bẩy kinh tế quan trọng. Phản ứng của thị trường là giá dầu Brent tăng mạnh, báo hiệu nguy cơ lạm phát gia tăng và chi phí sinh hoạt cao hơn cho người tiêu dùng Mỹ. Tình thế này không chỉ là một cuộc chiến thương mại mà là nguy cơ xung đột quân sự thực sự, vượt xa các cuộc chiến tranh kinh tế trước đây. Do đó, Iran vẫn giữ vững lập trường, duy trì sức mạnh kinh tế đáng kể đối với Mỹ và thế giới.
Ad slot
Tổng thống Donald Trump đã sử dụng các đe dọa kinh tế cực đoan, bao gồm việc phong tỏa Eo biển Hormuz – tuyến đường thủy huyết mạch vận chuyển khoảng 20% lượng dầu thô toàn cầu – nhằm gây áp lực lên Iran. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định rằng những chiến thuật này đang bộc lộ nhiều lỗ hổng, khiến Iran vẫn giữ được đòn bẩy kinh tế quan trọng.
Chiến thuật kinh tế 'Tối đa hóa' của Trump
Trong những năm qua, Trump đã nhiều lần sử dụng các đe dọa thương mại cực đoan đối với nhiều đối tác, từ Trung Quốc đến các quốc gia khác. Chiến thuật này được gọi là 'playbook thuế quan' (tariff playbook), trong đó Mỹ dâng cao mức độ đe dọa để buộc các đối tác phải nhượng bộ.
Trường hợp với Trung Quốc: Trump từng đe dọa áp thuế lên tới 100% hàng hóa Trung Quốc. Mặc dù sau đó đã giảm thuế, Trung Quốc vẫn giữ lại quyền lực từ việc hạn chế xuất khẩu các khoáng sản đất hiếm, buộc Mỹ phải nhượng bộ.
Sự tương đồng với Iran: Hiện tại, tình hình Mỹ đối phó với Iran có sự tương đồng đáng kể với những gì đã xảy ra với Trung Quốc. Trump đã đe dọa các biện pháp trả đũa lớn nếu Iran không mở Eo biển Hormuz.
Eo biển Hormuz: Đòn bẩy kinh tế của Iran
Ad slot
Eo biển Hormuz là tuyến đường hàng hải cực kỳ quan trọng, qua đó dầu thô của nhiều quốc gia, bao gồm Iran, được vận chuyển ra thị trường toàn cầu. Đối với Iran, việc kiểm soát tuyến đường này là đòn bẩy kinh tế lớn nhất để đối phó với các cuộc chiến tranh tiềm tàng.
Phản ứng của Iran: Thay vì nhượng bộ nhanh chóng, Iran dường như đang học theo mô hình của Trung Quốc, kiên quyết giữ vững vị thế kinh tế của mình.
Tác động của đe dọa phong tỏa: Mặc dù Trump đe dọa phong tỏa, các nguồn cung dầu thô từ Iran (khoảng 2 triệu thùng/ngày) vẫn đang duy trì mức giá dầu toàn cầu ở mức tương đối ổn định.
Tác động lên thị trường và người tiêu dùng
Các đe dọa quân sự và thương mại của Mỹ đã gây ra phản ứng tức thì và mạnh mẽ từ thị trường tài chính:
Giá dầu tăng vọt: Giá dầu Brent (mốc chuẩn quốc tế) đã tăng mạnh sau các đe dọa phong tỏa. Các chuyên gia cảnh báo rằng nếu cuộc xung đột kéo dài, giá dầu có thể vượt qua mốc 120 USD/thùng.
Nguy cơ lạm phát: Sự tăng giá năng lượng không chỉ ảnh hưởng đến giá xăng dầu mà còn kéo theo chi phí sinh hoạt tăng cao. Theo phân tích, các hộ gia đình Mỹ có thể phải chi tiêu nhiều hơn đáng kể cho cùng các mặt hàng và dịch vụ so với năm trước.
Rủi ro tài chính vĩ mô: Sự gián đoạn nguồn cung năng lượng có thể khiến nhà đầu tư rút vốn khỏi trái phiếu, làm tăng lợi suất và đe dọa tăng lãi suất thế chấp, gây áp lực lạm phát kéo dài cho người tiêu dùng Mỹ.
