Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố duy trì lệnh phong tỏa hải quân đối với Iran trừ khi Tehran giảm thiểu chương trình hạt nhân đang gây áp lực lớn lên thị trường năng lượng toàn cầu, đặc biệt là các quốc gia châu Á.
Tác động của lệnh phong tỏa đối với thị trường năng lượng
Quyết định này đã khiến giá dầu tăng mạnh, với giá dầu Brent giao dịch ở mức 120 USD/thùng. Các quốc gia châu Á, vốn phụ thuộc lớn vào nguồn cung năng lượng đi qua Eo biển Hormuz, đang phải hứng chịu những tác động kinh tế đáng kể từ cuộc xung đột kéo dài.
- Giá dầu: Giá dầu Brent đã tăng hơn 6% vào thứ Tư, chạm mức cao nhất trong một tháng. Trước cuộc chiến, 80% lượng dầu thô và khí đốt qua Eo biển Hormuz đổ về châu Á.
- Thiếu hụt nguồn cung: Tình trạng thiếu hụt đang diễn ra trên nhiều mặt hàng, từ dầu thô, khí đốt tự nhiên đến nhựa và phân bón.
Áp lực lên ngành hàng không và sản xuất khu vực
Sự tăng giá của nhiên liệu máy bay đã khiến các hãng hàng không khu vực phải đối mặt với áp lực lớn và buộc phải cắt giảm các chuyến bay. Các hãng hàng không lớn như Qantas, Air New Zealand, Vietnam Airlines và AirAsia đã có động thái này.
Ngoài ra, châu Á còn bị ảnh hưởng bởi tình trạng thiếu hụt lưu huỳnh – một sản phẩm phụ năng lượng quan trọng của Vịnh Ba Tư, khiến ngành công nghiệp cũng bị gián đoạn. Indonesia, nhà sản xuất niken lớn nhất thế giới, cũng đang phải điều chỉnh sản lượng.
Các biện pháp ứng phó của các quốc gia châu Á
Các quốc gia trong khu vực đang tích cực tìm kiếm các giải pháp để bảo vệ các ngành công nghiệp và người dân tiêu thụ năng lượng:
- Hàn Quốc: Đang đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, giảm sự phụ thuộc vào Eo biển Hormuz bằng cách tăng cường nhập khẩu từ Mỹ, Algeria và Oman.
- Trung Quốc: Được đánh giá là ít bị ảnh hưởng hơn các nước láng giềng nhờ vào các nguồn dự trữ chiến lược lớn, việc sử dụng than đá và mạng lưới điện đa dạng.
- Tác động xã hội: Chi phí nhiên liệu tăng cao đã ảnh hưởng trực tiếp đến sinh kế của nhiều người dân, từ nông dân ở Thái Lan đến tài xế ở Philippines.
Nguy cơ an sinh xã hội tại Châu Á - Thái Bình Dương
Theo báo cáo của Liên Hợp Quốc, cuộc xung đột này đang đặt ra mối đe dọa nghiêm trọng về an sinh xã hội. Ước tính có khoảng 8,8 triệu người dân tại khu vực Châu Á - Thái Bình Dương có nguy cơ rơi vào cảnh nghèo đói do những gián đoạn kinh tế liên quan đến cuộc xung đột.
