Eo biển Hormuz: Lưu lượng vận tải và tác động gián đoạn chuỗi cung ứng
Cuộc xung đột tại Iran đã gây ra sự gián đoạn nghiêm trọng cho hoạt động vận tải qua Eo biển Hormuz, một tuyến đường huyết mạch của thương mại năng lượng toàn cầu. Lưu lượng tàu thuyền đã giảm mạnh, chỉ còn khoảng 5% so với mức trung bình trước chiến sự. Iran đã tăng cường kiểm soát bằng cách thiết lập các tuyến đường thay thế, buộc tàu thuyền đi qua vùng biển lãnh hải của mình, bất chấp lệnh phong tỏa của Mỹ. Tình trạng này đang gây ra nguy cơ thiếu hụt các sản phẩm tinh chế, đặc biệt tại thị trường châu Á. Các chuyên gia nhận định, nếu tình hình kéo dài, sự gián đoạn này có thể gây ra tổn thất lớn cho ngành vận tải biển toàn cầu.
Ad slot
Tình hình căng thẳng tại Iran đã làm thay đổi hoàn toàn luồng giao thông hàng hải qua Vịnh Ba Tư và Eo biển Hormuz, gây gián đoạn nghiêm trọng cho thị trường dầu mỏ và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tác động của cuộc khủng hoảng tại Eo biển Hormuz
Kể từ khi các cuộc xung đột leo thang vào cuối tháng Hai, lưu lượng tàu thuyền qua Eo biển Hormuz đã giảm mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến việc xuất khẩu dầu thô và các sản phẩm năng lượng thiết yếu. Trước sự kiện này, lưu lượng giao thông ổn định, nhưng dữ liệu gần đây cho thấy sự suy giảm đáng kể.
Trước chiến sự: Khoảng 3.000 tàu thường đi qua Eo biển Hormuz mỗi tháng. Các tàu chở dầu ước tính đóng góp khoảng 15 triệu thùng dầu thô và sản phẩm dầu khác mỗi ngày, tương đương khoảng một phần năm khối lượng thương mại dầu toàn cầu.
Sau chiến sự: Dữ liệu cho thấy lưu lượng giao thông đã giảm xuống mức rất thấp. Trong tháng Ba, chỉ ghi nhận 154 tàu đi qua, tương đương khoảng 5% so với mức trung bình trước chiến tranh.
Thay đổi tuyến đường và kiểm soát khu vực hàng hải
Sự gián đoạn này buộc các hoạt động vận tải phải thay đổi đáng kể. Iran đã tăng cường kiểm soát khu vực, tạo ra các tuyến đường thay thế, khiến các tàu thuyền chủ yếu đi theo tuyến đường ven biển Iran thay vì hành lang quốc tế truyền thống của Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO).
Ad slot
Tuyến đường mới: Các chuyên gia nhận định rằng tuyến đường IMO chính đã gần như bị bỏ qua. Thay vào đó, hầu hết các tàu đang sử dụng tuyến đường dọc theo bờ biển Iran.
Kiểm soát của Iran: Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) đã công bố bản đồ về các “tuyến đường trung chuyển thay thế”, định hướng giao thông qua vùng biển lãnh hải của Iran và qua Đảo Larak, cho phép kiểm tra của hải quân và cơ quan cảng biển Iran.
Vùng nguy hiểm: IRGC cũng đã đánh dấu một khu vực được gọi là “vùng nguy hiểm” tại khu vực trước đây là hành lang vận tải chính của IMO.
Phản ứng quốc tế và hoạt động thương mại
Trước tình hình này, các bên liên quan đã có những phản ứng cả về mặt phong tỏa lẫn hoạt động thương mại bất chấp lệnh cấm.
Lệnh phong tỏa của Mỹ: Hoa Kỳ đã công bố lệnh phong tỏa đối với các tàu vào hoặc ra các cảng và khu vực ven biển Iran.
Hoạt động bất chấp lệnh cấm: Mặc dù có lệnh phong tỏa, dữ liệu vận tải mới nhất cho thấy phần lớn các tàu đi qua Eo biển Hormuz gần đây vẫn đi theo tuyến đường do chính quyền Iran chỉ định, và khoảng một nửa số tàu này đã chất hàng tại các cảng Iran, bất chấp lệnh cấm của Mỹ.
Hệ quả kinh tế: Sự gián đoạn này đang gây ra tình trạng thiếu hụt các sản phẩm tinh chế, đặc biệt tại khu vực châu Á. Các quốc gia nhập khẩu lớn, nhất là ở châu Á, đang đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu.
Kết luận về tính bền vững của chuỗi cung ứng
Các chuyên gia cảnh báo rằng nếu tình trạng này kéo dài, sẽ dẫn đến sự mất mát nguồn dầu không thể thay thế từ bất kỳ khu vực nào. Ngành vận tải biển đang nỗ lực tìm kiếm các khu vực thay thế để duy trì hoạt động xuất khẩu và giữ vững nguồn việc làm trong ngành.
