Cuộc tranh luận về vị thế của đồng Đô la Mỹ (USD) đang nóng lên sau những biến động thị trường gần đây. Các nhà phân tích đang đối đầu giữa quan điểm về sự xói mòn quyền lực của petrodollar và lập luận rằng USD vẫn giữ vai trò không thể thay thế trong hệ thống tài chính toàn cầu.
Bối cảnh: Sự suy yếu và hồi phục của USD
Trong năm 2025, đồng Đô la Mỹ đã trải qua giai đoạn suy yếu đáng kể, thậm chí ghi nhận mức giảm gần 10% so với các đồng tiền lớn khác. Sự sụt giảm này được cho là do những biến động niềm tin vào tài sản của Mỹ. Tuy nhiên, tình hình đã có sự thay đổi tạm thời sau khi cuộc chiến ở Iran bùng nổ vào ngày 28/02, giúp USD tăng giá mạnh mẽ và đi đôi với giá dầu. Tuy nhiên, khi kỳ vọng hòa bình xuất hiện, giá dầu và chỉ số USD lại có xu hướng suy yếu trở lại.
Hai luồng ý kiến đối lập về sự thống trị của USD
Hai tổ chức tài chính lớn là Deutsche Bank và Franklin Templeton đã đưa ra hai quan điểm hoàn toàn trái ngược nhau về tương lai của đồng tiền này.
Quan điểm về sự xói mòn petrodollar (Deutsche Bank)
Deutsche Bank đã gây ra cuộc tranh luận khi một nhà chiến lược của ngân hàng dự đoán rằng sự thống trị của USD có thể bị xói mòn nếu các quốc gia quyết định định giá dầu thô bằng các loại tiền tệ thay thế. Theo Mallika Sachdeva, giám đốc điều hành của Deutsche FX, cuộc chiến Iran được xem là chất xúc tác quan trọng cho sự suy giảm quyền lực petrodollar và sự trỗi dậy của 'petroyuan' (đồng tiền liên quan đến dầu mỏ).
Quan điểm bảo vệ vị thế USD (Franklin Templeton)
Franklin Templeton đã phản bác mạnh mẽ quan điểm trên, gọi phân tích này là “quá đơn giản”. Họ lập luận rằng các nhà xuất khẩu dầu mỏ vẫn có lợi ích cốt lõi khi tiếp tục sử dụng USD vì những lý do sau:
- Tiếp cận thị trường vốn: USD đại diện cho khả năng tiếp cận các thị trường vốn sâu và thanh khoản nhất thế giới.
- Khung pháp lý toàn cầu: Đồng tiền này được hỗ trợ bởi một khuôn khổ pháp lý và thể chế vững chắc, bảo vệ quyền sở hữu và thực thi hợp đồng.
- Lợi ích tự thân: Các nhà xuất khẩu dầu mỏ có lợi ích tự thân rất lớn khi được thanh toán bằng USD, bất kể các yếu tố địa chính trị nào xảy ra.
Kết luận: Cuộc tranh luận chưa có hồi kết
Hai quan điểm này đại diện cho hai thái cực trong cuộc thảo luận về việc phi đô la hóa (de-dollarization). Trong khi Deutsche Bank nghiêng về nhận định đồng tiền đang trong giai đoạn suy giảm cấu trúc, thì Franklin Templeton lại khẳng định rằng không có giải pháp thay thế nào có thể thay thế được vị thế toàn cầu của USD.