Tòa án Tối cao Mỹ tranh luận sắc lệnh công dân tại sinh của Trump

Tòa án Tối cao Mỹ đã tiến hành phiên tranh luận trực tiếp về sắc lệnh của Tổng thống Donald Trump nhằm hạn chế quyền công dân tại sinh, một nguyên tắc đã được áp dụng hơn một thế kỷ.

Bối cảnh phiên tranh luận

• Phiên tranh luận diễn ra vào ngày thứ Tư, tập trung vào ý nghĩa của cụm từ "chịu sự quản thúc" (subject to the jurisdiction thereof) trong Điều 14 Tu chính án Hiến pháp Mỹ.
• Sắc lệnh của Trump tìm cách loại trừ quyền công dân tại sinh đối với con cái của người nhập cư bất hợp pháp hoặc tạm trú.

Nội dung tranh cãi chính

• Văn bản Hiến pháp: Điều 14 quy định: "Tất cả các cá nhân sinh ra hoặc được natural hóa tại Hoa Kỳ... là công dân Hoa Kỳ".
• Từ khóa then chốt: Cụm từ "và chịu sự quản thúc của nó" giữa hai phần trên được xem là trọng tâm tranh cãi.

Lập trường hai bên

• Chính phủ Trump (Luật sư trưởng D. John Sauer):

  • Cho rằng quyền công dân tại sinh không áp dụng cho con cái của người ngoại quốc không phải là công dân hay thường trú nhân.
  • Lập luận rằng Điều 14 được sửa đổi sau Nội chiến nhằm trao quyền công dân cho người nô lệ giải phóng và con cháu họ.

• Nguyên đơn (ACLU, Luật sư Cecillia Wang):

  • Khẳng định cụm từ "chịu sự quản thúc" chỉ đơn giản là phải tuân theo luật pháp Hoa Kỳ, bao gồm cả người nhập cư.
  • Cho rằng quyền công dân tại sinh đã được ba nhánh chính phủ và người dân Mỹ hiểu và áp dụng nhất quán trong hơn một thế kỷ.

Ý nghĩa vụ việc

• Vụ việc đặt ra câu hỏi lớn về cách diễn giải Tu chính án 14, vốn là "nền tảng hiến pháp" về quyền công dân.
• Kết quả có thể ảnh hưởng đến hàng trăm nghìn trẻ em sinh ra tại Mỹ mỗi năm.