Trong bối cảnh lực lượng đa quốc gia mới sắp được triển khai tại Haiti, khoảng 50% thành viên các băng đảng ở đây là trẻ em, khiến nhiều nỗi lo về an toàn của các em được đặt ra.
Thực trạng trẻ em trong băng đảng Haiti
- Theo báo cáo của Liên Hợp Quốc năm 2024, khoảng 50% thành viên các băng đảng ở Haiti là trẻ em. Tại thủ đô Port-au-Prince, ít nhất 302 trẻ em đã bị tuyển dụng và sử dụng trong năm 2024, phần lớn trong vai trò chiến đấu.
- Các băng đảng thường sử dụng mạng xã hội để tuyển mộ trẻ em, với những lời hứa về tiền bạc, địa vị và hình ảnh sống động về cuộc sống sung túc. Theo nghiên cứu của LHQ, các băng đảng giàu có tại Port-au-Prince thường tạo hệ thống phân phối thực phẩm và nhà ở cho trẻ em vô gia cư trong lãnh thổ của chúng, cam kết 'chăm sóc' các em.
- Mức trả lương cho trẻ em dao động từ 100 đến 300 USD cho các nhiệm vụ như canh giữ người bị bắt cóc, thu thập thông tin, và lên đến 700 USD cho các 'nhiệm vụ lớn' như thực hiện bắt cóc hoặc đánh nhau với băng đảng đối địch.
- Nhiều trẻ em bị ép buộc, bỏ rơi hoặc bị cha mẹ giao nộp trong tuyệt vọng, trong khi một số khác bị lôi kéo vào mối quan hệ khai thác tình dục.
Lực lượng đa quốc gia GSF và mối lo ngại
- Lực lượng Đàn áp Băng đảng Đa quốc gia (GSF), được Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc ủy quyền với khoảng 5.500 nhân sự, đã bắt đầu triển khai từ tháng 12/2025 để hỗ trợ cảnh sát và quân đội Haiti.
- UNICEF cảnh báo rằng khi GSF tiến hành các chiến dịch, nhiều trẻ em có thể bị đẩy vào tuyến đầu và trở thành nạn nhân. Tổ chức này cũng bày tỏ lo ngại về nguy cơ trẻ em bị xử tử ngoài tòa án, sau khi ít nhất 36 trẻ em bị xử tử từ năm 2022 bởi cảnh sát hoặc nhóm tự vệ.
- Một giao thức bàn giao trẻ em giữa chính phủ Haiti và Liên Hợp Quốc đã được ký kết, yêu cầu các trẻ em bị bắt giữ phải được chuyển giao cho cơ quan bảo vệ trẻ em. Tuy nhiên, chưa rõ lực lượng GSF có được đào tạo và tuân thủ đúng quy trình này hay không.
Bối cảnh khủng hoảng nhân đạo
- Haiti đang chịu ảnh hưởng của nhiều năm bất ổn chính trị và khủng hoảng nhân đạo. Hơn 1,4 triệu người hiện vô gia cư, các băng đảng kiểm soát nhiều khu vực, cướp bóc, bắt cóc và đuổi người dân khỏi đất đai.
- Các tổ chức nhân đạo như Chương trình Thực phẩm Thế giới (WFP) đang cung cấp cứu trợ khẩn cấp và bữa ăn thường xuyên cho khoảng 600.000 học sinh, nhưng quy mô khủng hoảng khiến việc tái thiết trở nên khó khăn.
- Theo Wanja Kaaria của WFP, "thật khó có thể hình dung hòa bình toàn diện khi mọi người thức dậy mà không có đủ thức ăn".
Chương trình hỗ trợ trẻ em
- UNICEF vận hành chương trình Prejeune nhằm hỗ trợ tái hòa nhập cho trẻ em thoát khỏi băng đảng. Đến nay, hơn 500 trẻ em đã tham gia, trải qua quá trình phức tạp để vượt qua chấn thương và hòa giải với cộng đồng.
- Narayan của UNICEF cho biết, quá trình này đòi hỏi sự hòa giải với trẻ em và cộng đồng, vì nhiều trẻ đã thực hiện những hành vi kinh khủng và không chắc gia đình có muốn đón họ trở về hay không.