Artemis II: Công nghệ chip cơ quan giải mã 5 mối nguy hiểm của du hành vũ trụ
Sứ mệnh Artemis II là một bước tiến quan trọng trong việc nghiên cứu sức khỏe con người trong môi trường không gian sâu. Điểm nhấn khoa học là việc sử dụng công nghệ 'chip cơ quan' (AVATAR), được làm từ mô tủy xương của các phi hành gia, nhằm mô phỏng phản ứng của các cơ quan nội tạng trước bức xạ và vi trọng lực. Ngoài ra, các nhà khoa học đang theo dõi toàn diện 5 mối nguy hiểm chính của du hành vũ trụ (RIDGE), bao gồm bức xạ, cô lập, và sự thay đổi trọng lực. Phi hành đoàn thu thập dữ liệu qua nhiều phương pháp, từ thiết bị đeo tay, mẫu nước bọt, đến các bài kiểm tra thể chất phức tạp. Những dữ liệu đột phá này là cơ sở để NASA phát triển các liệu pháp y tế cá nhân hóa, nhằm đảm bảo sức khỏe cho các sứ mệnh dài ngày hơn, hướng tới việc định cư trên Mặt Trăng và khám phá Sao Hỏa.
Ad slot
Sứ mệnh Artemis II không chỉ là hành trình đưa con người vượt quỹ đạo Trái Đất đến Mặt Trăng, mà còn là cơ hội nghiên cứu đột phá về sức khỏe con người trong không gian sâu. Các nhà khoa học đang sử dụng công nghệ tiên tiến 'chip cơ quan' để mô phỏng phản ứng của cơ thể trước bức xạ và vi trọng lực, chuẩn bị cho các chuyến đi dài ngày tới Sao Hỏa.
Công nghệ AVATAR: Mô phỏng cơ thể trong không gian sâu
Một trong những nghiên cứu nổi bật trên chuyến đi này là dự án AVATAR (A Virtual Astronaut Tissue Analog Response). Thay vì chỉ dựa vào các bài kiểm tra y tế sau chuyến bay, các nhà khoa học đã mang theo những mẫu mô nhỏ, được gọi là 'chip cơ quan' (organ chips).
Nguồn gốc: Các chip này được làm từ mô tủy xương, lấy từ các thành viên phi hành đoàn Artemis II (Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch và Jeremy Hansen).
Nguyên lý hoạt động: AVATAR cho phép các nhà khoa học mô phỏng chi tiết những gì xảy ra với các cơ quan của con người khi tiếp xúc với bức xạ tăng cao và môi trường vi trọng lực.
Ý nghĩa: Theo chuyên gia NASA, phương pháp này cung cấp cái nhìn chi tiết hơn về thời điểm và vị trí các thay đổi sinh học bắt đầu, giúp phát triển các liệu pháp y tế cá nhân hóa cho các phi hành gia trong các sứ mệnh dài ngày.
Theo dõi 5 mối nguy hiểm của du hành vũ trụ (RIDGE)
Không gian là một môi trường khắc nghiệt đối với cơ thể con người. NASA đã tổng hợp các mối nguy hiểm chính thành từ viết tắt RIDGE, bao gồm:
Ad slot
Radiation (Bức xạ): Nguy cơ từ các tia bức xạ vũ trụ.
Isolation (Cô lập): Tác động tâm lý và tinh thần khi bị cách ly.
Distance from Earth (Khoảng cách từ Trái Đất): Ảnh hưởng của việc ở xa nguồn hỗ trợ.
Gravity (Trọng lực): Tác động của vi trọng lực hoặc sự thay đổi trọng lực.
Environment (Môi trường): Các điều kiện môi trường khắc nghiệt bên trong và bên ngoài tàu vũ trụ.
Để đánh giá các mối nguy hiểm này, phi hành đoàn đang tham gia nhiều hoạt động thu thập dữ liệu toàn diện:
Thiết bị đeo tay: Sử dụng thiết bị theo dõi hoạt động (actigraphy) để ghi lại chuyển động và giấc ngủ theo thời gian thực.
Mẫu nước bọt: Thu thập mẫu nước bọt trước, trong và sau chuyến bay để đo lường các dấu ấn sinh học (biomarkers) liên quan đến hệ miễn dịch và khả năng phản ứng với bức xạ.
Giám sát sức khỏe: Thực hiện các bài kiểm tra về cân bằng, cơ bắp, sức khỏe thị giác và tâm lý.
Thiết bị cảm biến: Tàu Orion được trang bị các cảm biến bức xạ để cảnh báo nếu mức bức xạ tăng lên mức nguy hiểm.
Chuẩn bị cho các sứ mệnh dài hạn
Các dữ liệu thu thập được trong Artemis II không chỉ phục vụ cho chuyến đi này mà còn là nền tảng quan trọng cho tương lai khám phá không gian. Các nhà khoa học kỳ vọng những nghiên cứu này sẽ giúp:
Xây dựng các bộ dụng cụ y tế được cá nhân hóa, phù hợp với phản ứng sinh học riêng của từng phi hành gia.
Cung cấp dữ liệu cần thiết để con người có thể sinh sống lâu dài trên Mặt Trăng và chuẩn bị cho hành trình tới Sao Hỏa.
Đánh giá khả năng thích nghi của cơ thể con người khi phải tái thích nghi với trọng lực Trái Đất sau chuyến bay trong không gian sâu.
