Mỹ vừa thực hiện cuộc không kích vào các mục tiêu quân sự trên đảo Jarg của Iran, một hòn đảo nhỏ nhưng đóng vai trò sống còn trong nền kinh tế dầu mỏ của Tehran.
Vị trí và tầm quan trọng chiến lược
- Đảo Jarg nằm ở phía bắc Vịnh Ba Tư, quản lý khoảng 90% xuất khẩu dầu thô của Iran.
- Dung tích lưu trữ dầu ước tính 30 triệu thùng, được người Iran gọi là "Đảo Cấm" do kiểm soát quân sự chặt chẽ.
- Các cảng dài trên đảo có thể tiếp nhận siêu tàu chở dầu, biến nó thành trung tâm phân phối then chốt.
Cơ sở hạ tầng dầu mỏ
- Dầu từ các mỏ lớn như Ahvaz, Marun, Gachsaran được vận chuyển qua đường ống đến đảo.
- Theo Kpler/Reuters, hiện có khoảng 18 triệu thùng dầu đang được lưu trữ tại Jarg.
- Hòn đảo liên tục xếp dầu lên tàu từ khi xung đột bùng phát, theo TankerTrackers.com.
Diễn biến gần đây và phản ứng
- Tổng thống Trump tuyên bố đây là một trong những cuộc không kích mạnh nhất ở Trung Đông, nhưng tránh cơ sở hạ tầng dầu mỏ.
- Iran cảnh báo sẽ đáp trả nếu cơ sở hạ tầng năng lượng bị tấn công.
- Trước đó, Mỹ từng cân nhắc chiếm đảo để gây áp lực buộc Iran mở lại eo biển Hormuz; Iran đã tăng cường phòng thủ.
Tác động kinh tế và địa chính trị
- Tài liệu CIA (1984) mô tả Jarg là "cơ sở quan trọng nhất" trong hệ thống dầu mỏ Iran, thiết yếu cho phúc lợi kinh tế.
- Nếu cơ sở hạ tầng bị tấn công, Iran có thể mất hàng năm để phục hồi, theo chuyên gia Kpler.
- Xuất khẩu dầu Iran chiếm khoảng 4,5% thị trường toàn cầu (3,3 triệu thùng/ngày).
- Căng thẳng làm dấy lên lo ngại về giá dầu, với Trung Quốc – nhà nhập khẩu lớn nhất – có thể chịu tác động nặng nề.